Zitten is het nieuwe roken of hoe inactiviteit ons langzaam de das om doet

Zitten is het nieuwe roken

Denk niet dat het regelmatig bezoeken van een sportschool genoeg is om de negatieve gevolgen van het zitten teniet te doen, als je het grootste deel van de dag zittend doorbrengt. Volgens onderzoekers zou er eigenlijk net zo'n waarschuwing op een stoel moeten staan als op een pakje sigaretten.
Waarom is de nederige stoel ineens in het verdomhoekje terecht gekomen?
Na liggen, verbrandt u met zitten het minste aantal calorieën. Zelfs het eten van een appel of zenuwachtig friemelen met de vingers verbrandt meer energie dan in een stoel zitten.

Terwijl er veel spieren in rug, schouders en benen betrokken zijn bij het rechtop staan, zijn er vrijwel geen spieren actief bij het zitten, waardoor spieren een ledig bestaan leiden.
Mensen denken vaak dat alleen wie helemaal niet aan lichaamsbeweging doet een zittend bestaan leidt, maar wie fanatiek sport maar dat gedurende een aaneengesloten periode van drie kwartier per dag doet, leidt óók een zittend bestaan. 

Ofschoon het simpele opstaan uit een stoel maar een paar calorieën verbrandt, kan dit een groot verschil maken als u het maar vaak genoeg doet. Niet omdat er dan zoveel calorieën verbrand worden, maar omdat door het spieren in beweging zet, waardoor vetverbrandende eiwitten worden geprikkeld om in actie te komen, waar ze normaal inactief zouden blijven.

Klaarblijkelijk zorgt het lang achtereen zitten ervoor dat zo'n beetje alle spieren uitgeschakeld worden, waaronder ook deze belangrijke vetmobiliserende eiwitten. Zelfs bij gelijke totale energie-'output' zal iemand die minder lang achtereen zit, minder snel aankomen dan wie langer achtereen zit, juist vanwege het feit dat deze eiwitten beter gemobiliseerd worden.

Regelmatige lichaamsbeweging is ook belangrijk voor een goede lichaamshouding. Een gezonde ruggengraat heeft van nature een S-vorm, maar door vaak en lang achtereen te zitten, ontstaat een onnatuurlijke C-vorm waarbij de rug- en buikspieren te weinig worden gebruikt.
Geleidelijk aan worden deze 'lichaamshoudings' spieren zo zwak dat ze de ruggengraat niet langer kunnen ondersteunen en er onvermijdelijk rugklachten ontstaan.

Kortom, te lang achtereen zitten kan even slecht voor de gezondheid zijn als roken. Een zittende leefstijl vergroot het risico op chronische ziekten en de levensduur verkorten. Het allergrootste risico, vanwege de verslechterde vetverbranding is uiteraard diabetes type 2.

Men neemt vaak aan dat diabetes type 2 alleen voorkomt bij mensen met overgewicht. Ofschoon het waar is dat overgewicht vrijwel altijd ook geassocieerd wordt met verminderde insulinegevoeligheid en diabetes, is het de ongevoeligheid voor insuline die bepalend is en niet zozeer het overgewicht, die ziekmakend is. Een dikkerd kan best veel fitter en gezonder zijn zijn dan een 'dunnerd' die te weinig beweegt.

Denk niet dat u veilig bent voor diabetes als u een gezond gewicht hebt. Een gezond gewicht wordt bepaald door het hebben van een BMI (voorheen de Quetelet index) van 25 of lager omdat iemand ook gewoon 'skinny fat' kan zijn ofwel een dikke dunnerd, dat wil zeggen iemand die naar verhouding te veel vet en te weinig spiermassa heeft. Uw BMI rekent u uit door het lichaamsgewicht te delen door het kwadraat van uw lengte. Een man van 1,80 m die 80kg weegt, heeft een BMI van 24,7.

Dus zelfs als u een een gezond lichaamsgewicht heeft, maar weet te lang achtereen te zitten, sta op en beweeg. Dit kan zo simpel zijn als het altijd opstaan en rondlopen wanneer u belt of gebeld wordt.

Het is veel belangrijker om vaak een beetje te bewegen dan om af en toe heel fanatiek te bewegen, wat af te lezen is aan de hoge levensverwachting bij mensen, die tot op hoge leeftijd hun eigen (moes)tuin bijhouden. Immers, wie tuiniert, heeft altijd wel wat te doen.

Kortom, raak niet in paniek wanneer u niet elke dag het doel haalt van 10.000 stappen, laat staan de 15.000 stappen zoals de nieuwe norm lijkt te worden. Gebruik liever een tijdalarm dat elk half uur afgaat, waarna u even rondloopt. Probeer die tijd ook te benutten voor mobiliteitsoefeningen voor nek, rug en schouders, om zo de kans op schouder, nek en rugklachten te verminderen.

Wie fanatieker is, legt een matje in het kantoor neer en doet wat extra oefeningen verdeeld over de dag zoals opdrukken en planks of nog beter, pakt er een kettlebell bij en monteert een optrekstang aan de muur of in de deuropening.

Mocht u overwegen om uw reguliere bureau in te ruilen voor een bureau om aan te staan, sta er dan even bij stil dat lang achtereen staan ook niet alles is, wegens opnieuw het gebrek aan lichaamsbeweging zodat er gemakkelijker spataderen kunnen ontstaan. Vaak van lichaamshouding afwisselen is belangrijker dan dat u aan uw bureau zit of staat.

Get every new article on your mail